Ansiklopedi › Yerler

Mykale

İonia'da Samos'a bakan burun; MÖ 479 savaşının yeri

Oyunda: Mykale

Mykale, İonia kıyısında Samos adasının karşısında yer alan dağlık burundur. MÖ 479'da Pers donanmasının artakalanı, bir kara ordusunun koruması altında burada karaya çekildi; Leotykhides ile Ksanthippos komutasındaki bir Yunan donanması ordugâha saldırıp gemileri yaktı. Bu yenilgi, İon kentlerinin Kral'dan kopmasının yolunu açtı.

Oyunda: Mykale, oyunun MÖ 479 yılı için sonsözüdür. Kronik notu, gemi ordugâhına yapılan saldırı ve donanmanın yakılması konusunda Herodotos'u izler. Bunun Plataia ile aynı gün yaşandığı iddiası ona aittir ve tarihçiler bundan kuşku duyar.

Burun ve Panionion

Antik anlatı

Mykale, dar bir boğazın ötesinde, Samos'un karşısında denizden dik bir biçimde yükselir. Herodotos'a göre on iki İon kentinin Poseidon Helikonios onuruna düzenlenen ortak şenlik için toplandığı kutsal yer Panionion, burnun kuzey yamacındaydı. Burun, denizciler için bir işaret noktası ve daha sonra burada her iki safta da savaşacak olan aynı İonların buluşma yeriydi.

Herodotus 1.148

Pers donanması karaya çıkıyor

Antik anlatı

Herodotos'a göre Salamis'ten sonra hayatta kalan donanma, MÖ 479 ilkbaharında İonlar dâhil yaklaşık 300 gemiyle Samos'ta toplandı. Yunanlılar Delos'tan gelince komutanlar Fenike gemilerini geri gönderdi, kalanları ise Mykale'de, Eleusisli Demeter'in kutsal bölgesi yakınında karaya çektiler. Taşlardan ve kesilmiş ağaçlardan bir siper kurdular; bu siperi, Herodotos'un 60.000 kişi olarak verdiği ve büyük olasılıkla abartılı olan, Tigranes komutasındaki bir kara ordusu koruyordu.

Herodotus 8.130; 9.96-97

Ordugâhın basılması

Antik anlatı

Herodotos'a göre Leotykhides önce kıyı boyunca yelken açarak İonlara özgürlüklerini hatırlamaları çağrısında bulundu. Onlara güvenmeyen Persler Samosluları silahsızlandırdı ve Miletlileri geçitleri korumaya gönderdi. Atinalılar ve kumsalda yanlarındakiler örgü kalkanlardan yapılmış barikatı yarıp kampa girdiler; Tigranes düştü. Ardından Samoslular ve diğer İonlar Perslere karşı döndü, Yunanlılar da gemileri ve tahkimatı ateşe verdi.

Herodotus 9.98-106

Plataia ile aynı gün

Tartışmalı

Herodotos'a göre Plataia ve Mykale savaşları aynı gün yapıldı; Boiotia'daki zaferin haberi saldırıdan önce Yunanlılara ulaştı ve kumsalda bir haberci asası bulundu. Diodoros ise haberi, askerlerine yürek vermek için Leotykhides'in uydurduğunu söyler. Tarihçiler iki savaşın da MÖ 479 yazının sonlarına düştüğünü kabul eder, ancak Herodotos'un tanrılardan bir işaret saydığı bu kesin bağlantıdan kuşku duyar. Hiçbir Pers belgesi bu savaştan söz etmez.

Herodotus 9.100-101; Diodorus 11.35

İonia kopuyor

Antik anlatı

Herodotos, Mykale'yi İonia'nın Perslere karşı ikinci isyanı olarak adlandırır. Samos'ta Peloponnesoslular İonları Yunanistan anakarasına taşımayı önerdi, ancak Atinalılar buna karşı çıktı; Samos, Khios, Lesbos ve diğer adalılar Yunan ittifakına katıldı. Donanma ardından Hellespontos'a yelken açtı; orada Ksanthippos ve Atinalılar Sestos'u kuşattı.

Herodotus 9.104-106; 9.114-121