دانشنامه › ساختمان‌ها

پرستشگاه هرا

محوطهٔ مقدس هرا در برابر پلاته در بئوتیا، از نشانه‌های نبرد سال 479 پ.م.

مردم پلاته هرا را در پرستشگاهی می‌پرستیدند که در برابر شهرشان برپا بود. در نبرد پلاته به سال 479 این پرستشگاه به نقطه‌ای ثابت در روایت بدل شد. بسیاری از دسته‌های متحدان پس از یک راهپیمایی شبانهٔ آشفته در آنجا ایستادند، و پاوسانیاس، فرماندهٔ اسپارتی، پیش از آنکه مردانش بر سپاه پارسی مردونیه یورش برند، رو به آن کرد تا نیایش کند.

در بازی: این پرستشگاه به‌عنوان بنایی تاریخی بر نقشهٔ پلاته قرار دارد. بازیکن نمی‌تواند آن را بسازد.

درنگ در راهپیمایی شبانه

روایت باستانی

هرودوت می‌گوید یونانیان در تنگنای آب بودند و سواره‌نظام پارسی آزارشان می‌داد، پس بر آن شدند که شبانه به جایگاهی تازه به نام «جزیره» بروند. دسته‌های میانهٔ سپاه به آنجا نرفتند. آنان شتابان به سوی پلاته بازگشتند و در هرایون ایستادند. او هرایون را پیش روی شهر، در حدود بیست استادیون از چشمهٔ گارگافیا، جای می‌دهد. اسپارتیان و آتنیان در فاصله‌ای دورتر تنها ماندند.

Herodotus 9.49-52

پاوسانیاس به درگاه هرا نیایش می‌کند

روایت باستانی

هرودوت می‌گوید هنگامی که پارسیان بامداد روز بعد به اسپارتیان و تگئاییان حمله کردند، قربانی‌ها فال بد آوردند و هوپلیت‌ها بی‌حرکت زیر باران تیر ایستادند. پاوسانیاس رو به هرایونِ پلاته‌ایان کرد و از الهه خواست نگذارد امید یونانیان بر باد رود. هنوز در نیایش بود که تگئاییان پیش رفتند. اندکی بعد فال‌ها نیک شد و اسپارتیان نیز پیشروی کردند.

Herodotus 9.61-62

سپاهیان کنار هرایون دیر به نبرد می‌پیوندند

روایت باستانی

هرودوت می‌گوید یونانیانی که گرداگرد هرایون اردو زده بودند در نبرد اصلی شرکتی نکردند. چون شنیدند پاوسانیاس در حال پیروزی است، بی‌نظم به راه افتادند. مگاریان و فلیاسیان از دشتی باز گذشتند و سواره‌نظام تبی بر آنان تاخت و نزدیک به ششصد تن از ایشان را کشت.

Herodotus 9.69

معبد متأخر و جایگاه آن

مورد مناقشه

توسیدید می‌گوید پس از آنکه پلاته در سال 427 پ.م. به دست اسپارت و تبس افتاد و با خاک یکسان شد، مهمان‌سرایی بزرگ نزدیک هرایون ساخته شد و همراه آن معبدی سنگی برای هرا به درازای حدود صد پا. پاوسانیاسِ سفرنامه‌نویس بعدها در پلاته معبد هرا را دید با تندیس‌های هرا و رئا، ساختهٔ پراکسیتلس. پژوهشگران امروزی هنوز بر سر جای پرستشگاه در سال 479 پ.م. هم‌داستان نیستند، و این بر بازسازی جابه‌جایی‌های نبرد اثر می‌گذارد.

Thucydides 3.68; Pausanias, Description of Greece 9.2; W. K. Pritchett, Studies in Ancient Greek Topography, 1965

هرای کیتایرون و جشن دایدالا

افسانهٔ متأخر

پاوسانیاسِ سفرنامه‌نویس داستانی از این سرزمین بازمی‌گوید. هرا با زئوس به ستیز برخاست و به کیتایرون کناره گرفت. زئوس با وانمود به ازدواج با پیکره‌ای چوبی که جامهٔ عروس بر تن داشت، او را بازگرداند. مردم پلاته می‌گفتند این خاستگاه جشن دایدالای آنان است که به افتخار هرا برگزار می‌شد. این داستان بیش از شش سده پس از نبرد نوشته شد.

Pausanias, Description of Greece 9.3