Ansiklopedi › Savaşlar ve olaylar

Babil'in düşüşü

Kyros'un Opis ve Babil'de Babil krallığını ele geçirmesi, MÖ 539

Oyunda: Bölüm 1: Kurucunun Mezarı

MÖ 539 sonbaharında Kyros, Dicle üzerindeki Opis'te Babil Kralı Nabonidus'un ordusunu yendi. Kısa süre sonra birlikleri Babil'e savaşmadan girdi. Bu fetih Kyros'a tapınakları, arşivleri, sulanan tarlaları ve Akdeniz'e kadar uzanan batı eyaletleriyle zengin Babilonya Krallığı'nı kazandırdı; Kyros burayı Babil Kralı olarak yönetti.

Oyunda: Oyun, Babil arpası Pasargadai'ye ulaşırken şehrin düşüşünü bir Kronik kaydıyla işaretler. Silindir hiçbir yerde Yahudalılardan söz etmese de, oyun Kyros Silindiri'ni sürgünlerin dönüşünü anlatan Ezra 1 ile eşleştirir.

Nabonidus Kroniği ne kaydediyor

Belgelerde

Kronik'e göre Tashritu ayında, yaklaşık Ekim MÖ 539'da, Kyros Opis'te Akkad ordusuyla savaştı, onu bozguna uğrattı, ganimet aldı ve insanları öldürdü. Sippar ayın 14'ünde savaşmadan düştü, 16'sında ise Gutium valisi Ugbaru, Kyros'un ordusuyla Babil'e yine savaşmadan girdi. Kaçmış olan Nabonidus sonradan orada yakalandı. Kyros'un kendisi 3 Arahsamnu'da şehre girdi; önüne yeşil dallar serildi ve şehirde barış ilan edildi.

Nabonidus Chronicle (ABC 7)

Silindirde Kyros'un kendi anlatımı

Belgelerde

Kil silindir 1879'da Babil'de bulundu ve bugün British Museum'da. Kyros adına Babil çivi yazısıyla yazılmıştır. Marduk'un, Nabonidus'un kendi kültünü ihmal etmesine öfkelenerek Kyros'u seçtiğini ve onun Babil'e savaşmadan girmesine izin verdiğini söyler. Kyros'un, Dicle'nin ötesindeki Aşur, Susa ve Der gibi kentlerde tanrıları tapınaklarına geri götürdüğünü ve halklarını yurtlarına topladığını öne sürer.

Cyrus Cylinder (BM 90920)

Herodotos ve Ksenophon, nehre giriş üzerine

Antik anlatı

Herodotos'a göre Kyros, Babillileri şehrin dışındaki bir savaşta yendi, sonra adamları nehir yatağından yürüyerek girebilsin diye Fırat'ı bir havzaya akıttı. Şehrin o kadar büyük olduğunu, ortadakilerin şehir düştüğünden habersiz bir şenliği kutlamaya devam ettiğini ekler. Ksenophon'un Kyropaideia'sı, tarihten çok ahlaki bir eser olarak, kralın öldürüldüğü benzer bir hikâye anlatır; oysa Kronik, Nabonidus'un sağ ele geçirildiğini bildirir.

Herodotus 1.188-191; Xenophon, Cyropaedia 7.5

Kurtuluş mu, propaganda mı

Tartışmalı

Silindir ve Nabonidus'un Manzum Anlatısı, Nabonidus'u dinsiz, Kyros'u ise kurtarıcı olarak gösterir. Çoğu tarihçi ikisini de fetihten sonra, muhtemelen Babilli rahipler tarafından, fethi haklı çıkarmak için yazılmış metinler sayar. Kronik'in Opis'te çatışma ve yağma bildirmesi, fethin tümüyle barışçıl olmadığını gösterir; kuşatmadan ya da nehrin yatağının çevrilmesinden de söz etmez. Silindir Yahudalıları hiç anmaz; dönüşleri Ezra 1'e dayanır, bazı bilginler bu fermanın sonradan yeniden işlendiğini düşünür.

A. Kuhrt, The Persian Empire, 2007; P. Briant, From Cyrus to Alexander, 2002

Duvardaki yazı

Geç dönem efsanesi

Yüzyıllar sonra yazılan Daniel Kitabı, düşüşü Belşazar'ın verdiği bir ziyafet gecesine yerleştirir. Bir el saray duvarına yazı yazdı ve kral o gece öldürüldü. Belşazar gerçekti: Nabonidus'un oğluydu ve babasının Tayma'daki uzun kalışı sırasında Babil'i yönetmişti, ama MÖ 539'daki sonu bilinmiyor. Daniel onu Nabukadnezar'ın oğlu olarak anar ve krallığı başka yerde hiç bilinmeyen Medli Dareios'a verir.

Daniel 5