Ansiklopedi › Halk

Hydarnes

Pers komutanı, Thermopylai'de Ölümsüzlerin başı, MÖ 480

Oyunda: Bölüm 3: Yalan, Bölüm 10: Sıcak Kapılar

Hydarnes, Kserkses'in MÖ 480'deki Yunanistan istilası sırasında, Yunanlıların Ölümsüzler dediği kraliyet piyadesi On Binler'e komuta eden Pers komutanıydı. Herodotos'a göre onları gece Thermopylai'deki dağ patikasından geçirmiş ve Yunan savunucuların arkasına inerek savaşın sonucunu belirlemiştir. Büyük olasılıkla Dareios'un tahta çıkmasına yardım eden Hydarnes'in oğluydu.

Oyunda: Oyunun kroniği Hydarnes'i, geçidin arkasına dolanmak için Ölümsüzler'i dağ patikasından geçiren komutan olarak sunar; bu, Herodotos'u yakından izler. Gece yürüyüşü hikâyesi yalnızca Yunan anlatılarına dayanır.

Dareios'un altı yardımcısından birinin oğlu

Belgelerde

Dareios'un Behistun yazıtı, Bagabigna oğlu Pers Vidarna'yı, Dareios MÖ 522'de Gaumata'yı öldürdüğünde yanında duran altı kişi arasında sayar. Dareios, Vidarna'yı Med asilerine karşı da gönderdi ve Vidarna onlarla Maru'da savaştı. Herodotos MÖ 480'deki komutanı Hydarnes oğlu Hydarnes diye anar; bu durumda Thermopylai'deki komutan büyük olasılıkla Dareios'un bu silah arkadaşının oğluydu.

DB §25, §68; Herodotus 7.83

On Binlik birliğin komutanı

Antik anlatı

Herodotos'a göre On Binler, Hydarnes'in komutasındaki seçkin Pers piyadeleriydi. Sayıları hep tam tutulurdu; ölen ya da hastalanan bir askerin yerine hemen yenisi konurdu ve Yunanlılar bu yüzden onlara Ölümsüzler derdi. Herodotos, ordunun en gösterişli teçhizatını onların kuşandığını söyler. Salamis'ten sonra Mardonios Yunanistan'da kalacak birlikleri seçtiğinde, Herodotos'un aktardığına göre Hydarnes Kral'dan ayrılmayı reddetmiş ve Kserkses'le birlikte geri dönmüştü.

Herodotus 7.83, 8.113

Dağ üzerinden gece yürüyüşü

Antik anlatı

Herodotos'a göre Ölümsüzler geçide önce saldırdılar ve kendilerinden önceki Medler gibi başarısız oldular. Bunun üzerine Kserkses, Hydarnes'i ve adamlarını kandillerin yakıldığı saatte, Malisli Efialtes'in kılavuzluğunda yola çıkardı. Şafakta patikayı koruyan bin Phokisliyle karşılaştılar. Hydarnes onların Spartalı olmasından korktu; ama öyle olmadıklarını öğrenince adamları onlara ok yağdırdı, Phokisliler zirveye çekildi ve Persler Leonidas'ın arkasına doğru inmeyi sürdürdü.

Herodotus 7.211, 7.215-218

Tarihçilerin hâlâ tartıştıkları

Tartışmalı

Tarihçiler Anopaia patikasının güzergâhını ve yürüyüşün ne kadar sürdüğünü hâlâ tartışır; Herodotos bunu ima etse de pek çoğu on bin askerin tamamının gittiğinden kuşku duyar. Ölümsüzler şeklindeki Yunanca ad, yanlış anlaşılmış bir Farsça sözcükten, belki de yoldaşlar anlamına gelen bir sözcükten türemiş olabilir, ama bu yalnızca bir tahmindir. Herodotos ayrıca Asya'nın kıyı halklarının komutanı olarak bir Hydarnes'ten söz eder; bununla bu kişiyi mi yoksa babasını mı kastettiği belirsizdir.

J. F. Lazenby, The Defence of Greece 490-479 BC, 1993; P. Briant, From Cyrus to Alexander, 2002

Sofrasındaki Spartalı elçiler

Geç dönem efsanesi

Herodotos'un anlattığına göre Sparta'nın Dareios'un habercilerini öldürmesinin kefaretini ödemek için Kral'a giden iki Spartalı, Sperthias ile Bulis, Hydarnes adlı bir Pers tarafından ağırlandı. Hydarnes onları Kral'a hizmet etmeye ve böylece Yunanistan'da yönetimi elde etmeye çağırdı. Onlar da kul olmanın ne demek olduğunu bildiğini, ama özgürlüğün tadına hiç bakmadığını söylediler. Hikâye Sparta özgürlüğünü övmek için kurgulanmıştır ve doğrulanamaz.

Herodotus 7.134-136