Ansiklopedi › Halklar

Kıbrıslılar

Kıbrıs'ın ada krallıkları, Pers tebaası ve deniz müttefikleri, yaklaşık MÖ 525-479

Kıbrıs; Salamis, Pafos, Kition, Amathus ve Soloi gibi, Yunan, Fenikeli ve daha eski yerli halkların yaşadığı küçük kent krallıklarına bölünmüştü. Pers egemenliği altında kralları tahtlarını korudu, haraç ödedi ve Kral'ın donanmasına savaş gemileri gönderdi. Yaklaşık MÖ 497'de çoğu İon İsyanı'na katıldı ve bir yıl kadar içinde yenildi.

Oyunda: Oyun, Kıbrıslıları Kral'ın donanmasındaki filolar olarak gösterir; bu, Herodotos'la örtüşür. Adanın ayrı kralları, haraçları ve MÖ 497 dolaylarındaki başarısız isyanları bu rolün arka planındadır ve oyunda gösterilmez.

Kıbrıs Pers egemenliğine ne zaman girdi

Tartışmalı

Herodotos'a göre Kıbrıs'ı ilk fethedip haraca bağlayan Mısır kralı Amasis'ti. Ardından Kıbrıslıların kendi istekleriyle Perslere boyun eğdiğini ve MÖ 525'te Kambyses'in Mısır seferine katıldığını söyler. Ksenophon'un Kyropaideia'sı Kıbrıs'ın Kyros tarafından yönetildiğini ileri sürer; ancak bu eser ahlaki bir romans niteliğindedir ve tarihçilerin çoğu, boyun eğişi MÖ 525'ten kısa süre önceye yerleştiren Herodotos'u izler.

Herodotus 2.182; Herodotus 3.19; Xenophon, Cyropaedia; P. Briant, From Cyrus to Alexander, 2002

Haraç ve krallar

Antik anlatı

Herodotos'un Dareios'un vergi bölgelerini sıraladığı listede Kıbrıs, Fenike ve Filistin Suriyesi ile birlikte beşinci bölgede yer alıyordu; bu bölge toplam 350 talent gümüş öderdi. Kıbrıs kralları, Pers egemenliği altında kendi kentlerini yönetmeyi sürdürdüler. Herodotos bunlardan birinin adını verir: Salamisli Euelthon, sığınmak için gelen bir Kyrene kraliçesine, istediği ordu yerine altın bir iğ ile öreke armağan etmişti.

Herodotus 3.91; Herodotus 4.162

Onesilos'un isyanı

Antik anlatı

Herodotos, Onesilos'un kardeşi Salamis kralı Gorgos'u şehre sokmadığını ve Amathus dışındaki bütün Kıbrıs krallıklarını İon İsyanı'na kattığını anlatır. İon donanması denizde Fenikelileri yenerken Artybios komutasındaki bir Pers ordusu karaya çıktı. Karada Kourionlu Stesenor ve Salamis savaş arabaları saf değiştirdi, Onesilos öldürüldü ve Soloi kuşatmanın beşinci ayında düştü.

Herodotus 5.104-116

Paphos'taki kuşatma rampası

Belgelerde

Eski Paphos'taki kazıcılar, kuzeydoğu kapısına dayanan; moloz, kırık heykel parçaları ve yüzlerce ok ve mızrak ucuyla doldurulmuş büyük bir Pers kuşatma rampası buldular. Savunanlar, rampayı çökertmek için altına tüneller kazmıştı. Kalıntılar, yaklaşık MÖ 498-497 yıllarındaki isyana, Herodotos'un anlatmadığı bir kuşatmaya tarihlenir.

F. G. Maier and V. Karageorghis, Paphos: History and Archaeology, 1984

Kserkses İçin Gemiler

Antik anlatı

Herodotos'a göre Kıbrıs MÖ 480'de 150 gemi göndermiş, 300 gemiyle Fenikelilerin ve 200 gemiyle Mısırlıların ardından gelmiştir. Krallarının sarık taktığını, ötekilerin ise Yunanlılar gibi silahlandığını söyler ve önde gelen kaptanlar arasında Onesilos'un tahttan indirdiği kral, Khersis oğlu Gorgos'u anar. Kserkses'in bütün donanmasını 1.207 gemi olarak verir; tarihçilerin çoğu bu rakamı fazla yüksek bulur. Salamis'ten önce de Artemisia'ya Kıbrıslıların kötü müttefikler olduğunu söyletir.

Herodotus 7.89; Herodotus 7.90; Herodotus 7.98; Herodotus 8.68