Ansiklopedi › Yaban hayatı ve hava koşulları

Kızıl akbaba

Kayalıkların ve açık arazinin iri leşçil kuşu; Yunanistan ve Pers toprakları, MÖ 6.-5. yüzyıl

Oyunda: Bölüm 1: Kurucunun Mezarı, Bölüm 3: Yalan, Bölüm 4: Teras, Bölüm 6: Tekne Köprüsü, Bölüm 9: Kanal, Bölüm 10: Sıcak Kapılar, Bölüm 11: Final

Kızıl akbaba (Gyps fulvus), uçurumlara yuva yapan ve leşlerle beslenen, süzülerek uçan büyük bir leş yiyicisidir. Bugün Yunanistan ve Türkiye'den İran'a kadar uzanan dağlık bölgelerde yaşar; Ahameniş döneminde de büyük olasılıkla öyleydi. Antik yazarlar onu Pers gömü âdetleriyle ilişkilendirerek anmaz; dolayısıyla ölülerle bağlantısı, Herodotos'un kuşlardan söz etmesine dayanır.

Oyunda: Oyun, Athos, Bagastana, İstros, Parsa, Pasargadai, Plataia ve Thermopylai bölümlerinde gökyüzünde uçan kuşlar olarak kızıl akbabalar çizer. Yalnızca dekordurlar ve hiçbir kural onları dikkate almaz.

Herodotos'ta kuşlar ve ölüler

Antik anlatı

Herodotos, Perslerin gömü âdetlerini gizli tuttuğunu, ama Magosların cesetleri köpeklere veya kuşlara parçalatmak üzere açıkta bıraktığını kesin olarak bildiğini söyler. Perslerin genellikle bir cesedi gömmeden önce balmumuyla kapladığını ekler. Kuşların akbaba olduğunu belirtmez.

Herodotus 1.140

Açıkta bırakma ne kadar yaygındı

Tartışmalı

Tarihçiler, Ahameniş döneminde açıkta bırakmanın ne kadar yaygın olduğu ve kimler tarafından uygulandığı konusunda görüş ayrılığı içindedir. Nakş-ı Rüstem ve Pasargadai'deki kayaya oyma ve inşa edilmiş kraliyet mezarları, kralların açıkta bırakılmadığını, mezara konduğunu gösterir. Sonraki dönemin Zerdüştî sessizlik kulesi bu dönem için kanıtlanmış değildir ve Kyros'un ya da Dareios'un imparatorluğuna geriye dönük olarak yansıtılmamalıdır.

P. Briant, From Cyrus to Alexander, 2002

Oyunun manzaralarında akbabalar

Antik anlatı

Günümüze ulaşan, dönemin hiçbir kaynağı Behistun, Pasargadai ya da Yunan savaş alanlarının üzerindeki akbabaları anlatmaz. Oyundaki yerleri atmosfere dayalı bir tercihtir; leşin bulunduğu dağlık ve açık araziler için makuldür, ama antik bir anlatıya dayanmaz.

Herodotus 1.140